ဝမ္းတလံုးေကာင္းရင္ ေခါင္းမခဲဘူး။ေဒါက္တာေဇာ္ထြန္းလင္း(ေဆးပညာမဟာသိပၸံ)

          ေရွးျမန္မာပညာရိွၾကီးမ်ားသည္ လူသားတို႔အတြက္အက်ိဳးရွိရာရိွေၾကာင္း မွန္ကန္ေသာ အခ်က္မ်ားကိုေတြ႔ရွိ၊ထားခဲ့ၾကသျဖင့္ ေႏွာင္းလူတို႔အတြက္အက်ိဳးရွိလွေပသည္။ထိုသို႔ထား ရွိခဲ့သည့္ အဘိုးတန္အခ်က္မ်ားအနက္ “ဝမ္းတလံုးေကာင္းရင္ ေခါင္းမခဲဘူး” ဟူေသာ က်မ္းမာေရးႏွင့္ဆိုင္ သည့္ဆိုရိုးသည္ လြန္စြာတန္ဘိုးၾကီးလွေပသည္။ဆိုလိုရင္းမွာ ဝမ္းမွန္မွန္သြားျခင္းျဖင့္ ေခါင္းကိုက္ ျခင္း၊ လိပ္ေခါင္းထြက္ျခင္း၊ခံတြင္းနံ႔ဆိုးျခင္း စသည့္ဆိုးက်ိဳးမ်ားကို မျဖစ္ေပၚေစရန္ တားဆီးနိဳင္သည့္ သေဘာပင္။

ဝမ္းခ်ဳပ္ျခင္း

        ေဆးပညာအရ တပတ္လွ်င္သံုးၾကိမ္ထက္နည္း၍ ဝမ္းသြားလွ်င္ ေယဘုယ်အားျဖင့္ ဝမ္းခ်ဳပ္ သည္ဟု ဆိုလိုပါသည္။အေမရိကန္လူမ်ိဳး၆၃သန္းသည္ဝမ္းခ်ဳပ္ေရာဂါျဖစ္ေနၾကသည္။လကၡဏာမ်ား အေနျဖင့္ဝမ္းညွစ္ရျခင္း၊ ေသးေသာ မာေသာ ေျခာက္ေသာ မစင္တံုးမ်ားစြန္႔ျခင္း၊စြန္ျပီးေနာက္ ဝမ္း က်န္ေနေသးသည္ဟု ခံစားရျခင္း၊စအိုတြင္တင္း၍ တစ္ဆို႔ဆို႔ခံစားရျခင္း။

ေနာက္ဆက္တြဲလကၡဏာမ်ား

(၁)ေခါင္းကိုက္ျခင္း။ဝမ္းခ်ဳပ္ျခင္းေၾကာင့္ ဝမ္းသြားရာတြင္နာက်င္ျခင္း၊မသက္မသာျဖစ္ျခင္း၊ ေသာက ေရာက္ျခင္းတို႔သည္ စိိတ္ဖိစီးမႈကိုျဖစ္ေစျပီး Trigger Tension Headaches ကိုျဖစ္ေစသည္။ ဝမ္းခ်ဳပ္ ျခင္းေၾကာင့္ မစြန္႔ထုတ္နိဳင္သည့္ မစင္မွအဆိပ္အေတာက္မ်ားသည္ စအိုနံရံမွျပန္လည္စိမ့္ဝင္၍ က်မ္း မာေရးကိုထိခိုက္ခါ ေခါင္းကိုက္ျခင္းကိုျဖစ္ေစသည္။(ျမန္မာအယူအဆအရ အပူအပုတ္ဆန္သည္ဟု ေျပာသည္)

(၂) အေရျပားတြင္ ဆိုးရြားေသာလကၡဏာမ်ား ေပၚေပါက္ျခင္း။ အူတြင္းညီညြတ္မွ်တေသာေဂဟစနစ္   ( Inner ecosytem of gut )မွ ေကာင္းေသာဗက္တီးရီးယားမ်ားသည္ ဝမ္းခ်ဳပ္ျခင္းေၾကာင့္ ထိခိုက္မႈ ၾကံဳရသည္။ထိုအခါ ခႏၶာကိုယ္တြင္ အၾကီးဆံုးအဂၤါျဖစ္သည့္အေရျပားတြင္ ဆိုးရြားေသာလကၡဏာမ်ား ေပၚေပါက္လာသည္။အေရျပားပြေရာင္းေရာင္းျဖစ္ျခင္း၊ဝက္ျခံထြက္ျခင္း၊မ်က္ကြင္းညိဳျခင္း၊ အကြက္ မ်ားထြက္ျခင္း၊အေရျပားေပၚတြင္အနာမ်ားေပါက္ျခင္း (ျမန္မာလိုအပူအပုတ္ဆန္ျခင္းမ်ားပင္)။

(၃) ခံတြင္းပ်က္ျခင္း။အစားစားေသာအခါ စားလိုက္ေသာအစာသည္ အစာအိမ္သို႔ေရာက္၍ GASTRO-COLIC reflex (အစာအိမ္အူမအာရံုေၾကာဆက္သြယ္ခ်က္)ျဖင့္ “ ေဟ့အူမၾကီး၊ခုအစာအိမ္ထဲမွာ အစာ ေတြ ေရာက္လာျပီ ဝင္လာျပီ၊မင့္အတြင္းမွာရွိတာေတြ ထုတ္ေတာ့” ဟု feedback machanism (ျပန္ လွန္စနစ္)အရအမိန္႔ေပးေသာအခါ ဝမ္းသြားခ်င္စိတ္ျဖစ္ျပီး ဝမ္းသြား၏။ဝမ္းခ်ဳပ္ေသာသူတြင္ ထိုျပန္ လွန္ စနစ္(feedback machanism)ပ်က္သြားသျဖင့္၊မစင္မ်ားကိုပင္ မထုတ္နိဳင္သျဖင့္ ခႏၶာကိုယ္ က ပင္ ပါးစပ္မွ အစာစားလိုျခင္းကိုပိတ္ပင္ေသာ စနစ္မ်ားျဖင့္ထိမ္းခ်ဳပ္ေသာေၾကာင့္ ခံတြင္းပ်က္ျခင္းျဖစ္ရ သည္။

(၄) စအိုႏွင့္ဆိုင္ေသာေရာဂါမ်ား။ဝမ္းခ်ဳပ္ျခင္းေၾကာင့္ ညွစ္ရေသာအခါ စအိုနံရံရွိေသြးျပန္ေၾကာမ်ား တြင္ ဖိအားတက္လာျခင္းေၾကာင့္ စအုိေသြးျပန္ေၾကာမ်ားထံုးလာသည္။ၾကာလာေသာအခါ လိပ္ ေခါင္းေရာဂါျဖစ္လာသည္။မာေၾကာေျခာက္ေသြ႔ေသာ မစင္တံုးမ်ား၏ ပြတ္တိုက္မႈေၾကာင့္ စအိုကြဲျခင္း (ANAL FISSURE)ျဖစ္၍ လြန္စြာခံရခက္ေသာ ေရာဂါျဖစ္၏။ပိုဆိုးလွ်င္ စအိုကၽြံျခင္းပင္ျဖစ္နိုင္သည္။

(၅) ကင္ဆာေရာဂါ။ဝမ္းခ်ဳပ္ျခင္းေၾကာင့္  ကင္ဆာျဖစ္ေစေသာဓါတ္မ်ား(CARCINOGENS) သည္ အူနံ ရံႏွင့္ ထိေတြ႔ခ်ိန္ပိုမ်ားသျဖင္ကင္ဆာျဖစ္နိဳင္ေျခပိုမ်ားသည္။

(၆) အူလမ္းေၾကာင္းပိတ္ျခင္း။မာေၾကာေျခာက္ေသြ႔ေသာမစင္တံုးမ်ားသည္ အူလမ္းေၾကာင္းကို ပိတ္ ေစနိဳင္သျဖင့္ ၊အသက္ အႏၱရယ္ကို စိုးရိမ္ရသည္အထိျဖစ္နိဳင္သည္။

(၇) ခံတြင္နံ႔နံျခင္း(BAD BREATH)။ ဝမ္းခ်ဳပ္ျခင္းေၾကာင့္ အစာအိမ္အူလမ္းေၾကာင္းအဝင္အထြက္ မမွန္သျဖင့္ ခံတြင္းနံ႔နံျခင္းကိုျဖစ္ ေပၚေစသည္။

ဝမ္းပံုမွန္သြားေစရန္

(၁) အစားအစာထဲတြင္  အမွ်င္ဓါတ္(FIBRE CONTENT) လံုေလာက္စြာပါရမည္။(မ်ားေသာအာျဖင့္ ၁၄ ဂရမ္ေလာက္သာပါဝင္၍ အမွန္မွာ 100g/day ပါဝင္ရမည္ျဖစ္သည္)

(၂)ေရႏွင့္ အရည္မ်ားလံုေလာက္စြာ ေသာက္သံုးရမည္။

(၃)ေန႔စဥ္နံနက္တိုင္း ဝမ္းက်င့္ျခင္း(BOWEL TRAINING)လုပ္သင့္သည္။

ဝမ္းက်င့္ျခင္း(BOWEL TRAINING)။ ဤေဆာင္းပါးတြင္ ဝမ္းက်င့္ျခင္းကိုအထူးဂရုျပဳ၍ ရွင္းျပလိုျခင္း ျဖစ္ပါသည္။အက်ိဳးမ်ားသျဖင့္ လုပ္ေဆာင္ျဖစ္ေအာင္လည္း အေရးတၾကီးတိုက္တြန္းလိုပါသည္။ နံနက္ မ်က္ႏွာသစ္ သြားတိုက္ျပီးေသာအခါ တခုခုစား၍(ဥပမာ BREAK FAST)စား၍ ဝမ္းသြားခ်င္သည္ျဖစ္ ေစ၊မသြားခ်င္သည္ျဖစ္ေစ၊ အိမ္သာထိုင္ရန္ျဖစ္ပါသည္။ပထမထိုင္ခါစတြင္ လံုးဝမသြားေတာ့ဘူးထင္ ရေသာ္လည္း၊ဇြဲရွိရွိႏွင့္ၾကိဳးစားအခ်ိန္ယူ၍ ထိုင္ေသာအခါ ဝမ္းသြားပါသည္။ဝမ္းစင္ေအာင္သြားျပီးလွ်င္ တေန႔လံုးအတြက္ ေနထိုင္ေကာင္းပါသည္။အေရးေပၚဝမ္းသြားရျခင္း ဒုကၡကိုလည္း အေတာ္အတန္ တေန႔တာတားဆီးနိဳင္မည္ ျဖစ္ပါသည္။စားလိုက္ေသာအစာသည္ အစာအိမ္သို႔ေရာက္ေသာအခါ အထက္ကရွင္းျပထားသည့္အတိုင္း GESTRO-COLIC Reflex ျဖင့္အူမၾကီး၏ ၾကြက္သားမ်ားကို ဝမ္း ညွစ္ေစရန္လႈံ႔ေဆာ္ျခင္းေၾကာင့္ဝမ္းသြားျခင္းကိုျဖစ္ေစသည္။ ဝမ္းက်င့္ရာတြင္ (အကယ္၍)အစားစားရံု ႏွင့္မလံုေလာက္ပါက ေရႏွင့္အရည္မ်ားကို လံုေလာက္စြာ ေသာက္သံုးေပးျခင္းျဖင့္ ဝမ္းသြားျခင္း ကိုတြန္းအားေပးပါသည္။

(၄)ကိုယ္လက္ေလ့က်င့္ခန္း မွန္မွန္လုပ္ျခင္းသည္ ဝမ္းမွန္ျခင္းကိုအားေပးသည္။

ဝမ္းခ်ဳပ္ျခင္းႏွင့္ပတ္သက္၍ ေရွာင္သင့္ေသာအရာမ်ား

(၁)ဝမ္းႏႈတ္ေဆးကို တတ္နိဳင္သေလာက္ မသံုးပါႏွင့္။ဝမ္းခ်ဳပ္လွ်င္ ဝမ္းေပ်ာ့ေစေသာအစာ၊အမွ်င္မ်ား ေသာ ဟင္းသီးဟင္းရြက္၊သစ္သီးမ်ား၊မန္က်ည္းေဖ်ာ္ရည္၊ကညႊတ္ဟင္း၊ဖလံေတာင္ေမႊး ဇရစ္စသည္ တို႔ကိုစားျခင္း၊ေရႏွင့္အရည္မ်ားမ်ားေသာက္ျခင္းတို႔ျဖင့္၎၊ ဝမ္းက်င့္ျခင္းျဖင့္၎၊ ဝမ္းသြားေစျခင္း ဝမ္းမွန္ေစျခင္းသည္ အေကာင္းဆံုးျဖစ္၏။

(၂)ဝမ္းခ်ဴေတာင့္ ဝမ္းႏႈတ္ေဆးရည္မ်ား တတ္နိဳင္သေလာက္မသံုးသင့္။ဝမ္းခ်ဴျခင္းသည္ သာမန္ဝမ္း ခ်ဳပ္ျခင္းတြင္ ေခတၱခဏသက္သာေစေသာ္လည္း၊ေရရွည္တြင္ ျပန္ခ်ဳပ္ေလ့ရွိသည္။သာမန္ဝမ္းခ်ဳပ္ျခင္း မဟုတ္ဘဲ အူလမ္းေၾကာင္းပိတ္ဆို႔၍ ဝမ္းခ်ဳပ္ျခင္းကို ဝမ္းခ်ဴမိပါက အသက္အႏၱရယ္ျဖစ္ေစနိဳင္သည္။

အမွ်င္ဓါတ္နည္းေသာအစားအစာမ်ား၊ကဖင္းဓါတ္ပါေသာ အစားအေသာက္မ်ား သံဓါတ္ပါ ေသာ အစားအစာႏွင့္ ေဆးဝါးမ်ားသည္ ဝမ္ခ်ဳပ္ျခင္းကိုအားေပးသျဖင့္ ဝမ္းခ်ဳပ္ေနစဥ္ ေရွာင္ရန္လိုပါ သည္။ ဝမ္းသြားေနစဥ္ တြင္၎၊ဝမ္းက်င့္ေနခ်ိန္တြင္၎၊စာဖတ္ျခင္း ဖုန္းၾကည့္ျခင္းမ်ား ေရွာင္သင့္ပါ သည္။

          သို႔ျဖစ္ပါ၍ အမွ်င္ဓါတ္မ်ားေသာ အစားအစာမ်ားစားျခင္း၊ေရႏွင့္အရည္လံုေလာက္စြာ ေသာက္ ျခင္းအျပင္ဝမ္းက်င့္ျခင္း(BOWEL TRAINING)ျဖင့္ဝမ္းခ်ဳပ္ျခင္း ဒုကၡမွကင္းေဝးေစ၍ “ဝမ္းတလံုး ေကာင္း၍ ေခါင္းမခဲ”နိဳင္ေအာင္ က်င့္ၾကံအားထုတ္ ေဆာင္ရြက္နိဳင္ၾကပါေစသတည္း။

ေဒါက္တာေဇာ္ထြန္းလင္း(ေဆးပညာမဟာသိပၸံ)